นายจุลพันธ์ อมรวิวัฒน์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงแรงงาน ในฐานะผู้แทนคณะรัฐมนตรี เสนอร่างพระราชบัญญัติ (พ.ร.บ.) ประกันสังคม (ฉบับที่ …) พ.ศ. … ต่อที่ประชุมสภาผู้แทนราษฎร เพื่อแก้ไขเพิ่มเติมกฎหมายให้สอดคล้องกับสภาพเศรษฐกิจและสังคมที่เปลี่ยนแปลงไป รองรับสังคมสูงวัย และเพิ่มสิทธิประโยชน์ให้แก่ผู้ประกันตน โดยมีสาระสำคัญ 7 ประเด็น ประเด็นแรก ขยายความคุ้มครองผู้ประกันตนตามมาตรา 33 โดยเพิ่มอายุขั้นสูงจาก 60 ปี เป็น 65 ปี เพื่อเปิดโอกาสให้ผู้สูงอายุที่ยังมีศักยภาพสามารถทำงาน ส่งเงินสมทบ และได้รับสิทธิประโยชน์จากระบบประกันสังคมต่อไป พร้อมเปิดทางให้ผู้รับบำนาญสมัครเป็นผู้ประกันตนตามมาตรา 39/1 โดยได้รับความคุ้มครอง 3 กรณี ได้แก่ ประสบอันตรายหรือเจ็บป่วย ทุพพลภาพ และเสียชีวิต รวมถึงสามารถขอรับเงินบำนาญล่วงหน้าได้ไม่เกิน 60 เดือน
ประเด็นที่สอง ปรับปรุงสิทธิประโยชน์ให้เหมาะสมยิ่งขึ้น โดยเพิ่มเงินสงเคราะห์การหยุดงานเพื่อคลอดบุตรจาก 90 วัน เป็น 98 วัน หรือตามที่กำหนดในกฎกระทรวง เพิ่มเงินทดแทนการขาดรายได้กรณีทุพพลภาพจากร้อยละ 50 เป็นร้อยละ 70 ขยายสิทธิเงินสงเคราะห์บุตรต่อไปอีก 6 เดือน นับแต่สิ้นสภาพการเป็นผู้ประกันตน และกำหนดให้ผู้ประกันตนอายุไม่เกิน 60 ปี ซึ่งมีสิทธิได้รับเงินกรณีว่างงาน สามารถรับเงินดังกล่าวจนเสร็จสิ้นก่อนเข้าสู่สิทธิประโยชน์กรณีชราภาพ ทั้งนี้ นายจุลพันธ์ระบุว่า จะเสนอให้คณะกรรมาธิการพิจารณาปรับระยะเวลาสิทธิคลอดบุตรจาก 98 วัน เป็น 120 วัน ให้สอดคล้องกับกฎหมายคุ้มครองแรงงาน ประเด็นที่สาม ปรับปรุงสิทธิประโยชน์กรณีชราภาพตามมาตรการ 3 ข. ได้แก่ ขอเลือก ขอคืน และขอกู้ โดยขอเลือก คือ เปิดโอกาสให้ผู้ประกันตนที่มีสิทธิรับบำนาญสามารถเลือกขอรับเป็นบำเหน็จหรือบำนาญได้ ขอคืน คือ เปิดให้ขอรับเงินชราภาพบางส่วนในกรณีเกิดภัยพิบัติร้ายแรงที่ส่งผลกระทบต่อการดำรงชีวิต และขอกู้ คือ สามารถนำเงินชราภาพบางส่วนไปใช้เป็นหลักประกันกับสถาบันการเงินที่มีข้อตกลงกับสำนักงานประกันสังคมได้ ทั้งนี้ ต้องเป็นไปตามหลักเกณฑ์และอัตราที่กฎหมายกำหนด
นายจุลพันธ์ชี้แจงว่า มาตรการดังกล่าวเป็นการเพิ่มทางเลือกให้ผู้ประกันตนสามารถบริหารจัดการเงินของตนเองตามความจำเป็นในแต่ละช่วงชีวิต โดยยืนยันว่าการรับเงินต้องเป็นไปตามสัดส่วนสิทธิที่แต่ละคนพึงได้รับ ไม่สามารถถอนเงินเกินกว่าสิทธิของตนเอง และไม่ส่งผลกระทบต่อความมั่นคงและเสถียรภาพของกองทุนประกันสังคม
ประเด็นที่สี่ ปรับปรุงเงื่อนไขการสมัครเข้าเป็นผู้ประกันตนตามมาตรา 39 และกำหนดให้เงินเพิ่มกรณีค้างชำระเงินสมทบของผู้ประกันตนมาตรา 39 ต้องไม่เกินจำนวนเงินสมทบที่ต้องจ่าย ประเด็นที่ห้า ปรับปรุงบทบัญญัติเกี่ยวกับคณะกรรมการ ทั้งคุณสมบัติ ลักษณะต้องห้าม และวาระการดำรงตำแหน่ง พร้อมเพิ่มเติมอำนาจในการจำหน่ายหนี้สูญจากบัญชีลูกหนี้ รวมถึงการบริหารจัดการพนักงานและลูกจ้าง
ประเด็นที่หก ปรับปรุงระบบบริหารจัดการกองทุน โดยกำหนดให้มีระบบบัญชีและคณะกรรมการตรวจสอบกองทุน กำหนดหลักเกณฑ์การขอรับเงินส่วนที่ชำระเกินของนายจ้าง ผู้ประกันตน และผู้มีสิทธิได้รับเงิน รวมถึงการหักเงินที่ผู้ประกันตนหรือผู้มีสิทธิค้างชำระกลับเข้ากองทุน เพื่อเพิ่มความโปร่งใสและกลไกตรวจสอบการดำเนินงาน และประเด็นที่เจ็ด ปรับปรุงบทกำหนดโทษทางอาญาสำหรับนายจ้างที่ไม่ยื่นแบบรายการแสดงการส่งเงินสมทบ โดยกำหนดให้มีเฉพาะโทษปรับ พร้อมกำหนดโทษกรณียื่นแบบรายการอันเป็นเท็จและเปลี่ยนโทษปรับบางกรณีเป็นปรับเป็นพินัย เพื่อให้สอดคล้องกับกฎหมายที่เกี่ยวข้อง
นายจุลพันธ์กล่าวเพิ่มเติมว่า การแก้ไขกฎหมายครั้งนี้จะช่วยเพิ่มความคุ้มครองแก่ลูกจ้างและยกระดับระบบประกันสังคมให้สอดคล้องกับมาตรฐานสากล โดยคณะรัฐมนตรีพร้อมรับฟังความคิดเห็นและข้อเสนอแนะจากสมาชิกรัฐสภา รวมถึงพิจารณาร่างกฎหมายประกันสังคมฉบับอื่นที่เสนอเข้ามาประกอบกัน เพื่อรวบรวมข้อเสนอที่เป็นประโยชน์เข้าสู่การพิจารณาของคณะกรรมาธิการ โดยยึดประโยชน์ของผู้ประกันตนและเงินของผู้ประกันตนเป็นสำคัญ พร้อมขอให้ที่ประชุมเห็นชอบรับหลักการร่างกฎหมายในวาระที่ 1 และตั้งคณะกรรมาธิการเพื่อพิจารณารายละเอียดต่อไป
อัญชิสา ก่อกิจฤกษ์ชัย /ข่าว
ลักขณา เทียกทอง /เรียบเรียง
