นางกัลยา ใหญ่ประสาน ที่ปรึกษาคณะกรรมาธิการ (กมธ.) การเกษตรและสหกรณ์ และประธานคณะอนุกรรมาธิการด้านความมั่นคงทางอาหาร วุฒิสภา พร้อมคณะ ลงพื้นที่ศึกษาดูงานและรับฟังบรรยายสรุปการบริหารจัดการเกษตรกรรมยั่งยืน และการปรับตัวต่อการเปลี่ยนแปลงภูมิอากาศ รวมถึงผลกระทบจากนโยบายการพัฒนาต่อชุมชนเกษตร ณ เครือข่ายเกษตรกรรมทางเลือกจังหวัดฉะเชิงเทรา อำเภอสนามชัย จังหวัดฉะเชิงเทรา โดยมี นางนันทวัน หาญดี อุปนายกสมาคมเกษตรกรรมทางเลือกฉะเชิงเทรา สมาชิกกลุ่มเกษตรอินทรีย์สนามชัยเขต ให้การต้อนรับ
จากการลงพื้นที่พบว่า เครือข่ายเกษตรอินทรีย์สนามชัยเขตเป็นองค์กรต้นแบบที่มีความเข้มแข็งมาตั้งแต่ปี พ.ศ. 2520 โดยมุ่งเน้นการสร้างเครือข่ายชุมชนและงานวิจัยเพื่อความยั่งยืน จนสามารถส่งออกข้าวอินทรีย์ไปทวีปยุโรปได้ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2545 แม้ปัจจุบันภายหลังวิกฤตโควิด-19 ทิศทางการตลาดจะเปลี่ยนมาเน้นการจำหน่ายภายในประเทศผ่านระบบการรับรองแบบมีส่วนร่วม (PGS) ร่วมกับคู่ค้าอย่างเลมอนฟาร์ม (Lemon Farm) แต่ทางเครือข่ายยังคงรักษามาตรฐานสากลด้วยการนำเทคโนโลยีพลังงานแสงอาทิตย์มาใช้บริหารจัดการน้ำ และมีการบันทึกข้อมูลการผลิตอย่างเป็นระบบเพื่อให้สามารถวางแผนการผลิตล่วงหน้าได้อย่างมีประสิทธิภาพ
อย่างไรก็ตาม กมธ. ได้รับทราบถึงข้อจำกัดและวิกฤตการณ์สำคัญที่เกษตรกรกำลังเผชิญ โดยเฉพาะการขยายตัวของภาคอุตสาหกรรมในพื้นที่ภาคตะวันออกที่ส่งผลให้เกิดปัญหาขยะมลพิษและการแย่งชิงทรัพยากรน้ำ รวมถึงประเด็นความมั่นคงทางอาหารเรื่อง "เมล็ดพันธุ์พืช" ที่ส่วนใหญ่ยังไม่ได้รับการขึ้นทะเบียนคุ้มครองสิทธิ ซึ่งเสี่ยงต่อการถูกภาคเอกชนนำไปจดทะเบียนตัดหน้าในภายหลัง อันจะส่งผลให้เกษตรกรสูญเสียสิทธิในการเก็บรักษาหรือขยายพันธุ์เองโดยชอบด้วยกฎหมาย
ทั้งนี้ เพื่อให้เกิดการแก้ไขปัญหาอย่างยั่งยืน กมธ.จึงมีข้อเสนอแนะเชิงนโยบายให้องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นและหน่วยงานรัฐเร่งช่วยเหลือเกษตรกรในการขึ้นทะเบียนคุ้มครองพันธุ์พืชเพื่อรักษาทรัพยากรชีวภาพ พร้อมทั้งเสนอให้ยกระดับจากเกษตรอินทรีย์ไปสู่ระบบเกษตรแบบปล่อยก๊าซเรือนกระจกเป็นศูนย์ (Zero Carbon) โดยสนับสนุนการใช้โซลาร์เซลล์ในระดับครัวเรือนและภาคการเกษตรอย่างเต็มรูปแบบ รวมถึงการเชื่อมโยงเครือข่ายการขนส่งในพื้นที่เพื่อลดต้นทุนและสร้างแรงจูงใจให้คนรุ่นใหม่หันกลับมาพัฒนาเกษตรอินทรีย์ โดย กมธ.จะนำข้อมูลและข้อเสนอแนะดังกล่าวไปจัดทำรายงานเสนอต่อวุฒิสภาและส่งถึงรัฐบาลเพื่อขับเคลื่อนนโยบายเกษตรกรรมยั่งยืนของประเทศต่อไป
อรุณี ตันศักดิ์ดา ข่าว/เรียบเรียง
สำนักประชาสัมพันธ์ สนง.เลขาธิการวุฒิสภา ข้อมูล/ภาพ
ประมวลผลภาพ
