นายพรชัย วิทยเลิศพันธุ์ สมาชิกวุฒิสภา(สว.) กล่าวถึงปัญหาความเดือดร้อนของกลุ่มชาติพันธุ์พื้นเมืองมานิ หรือที่สังคมเคยรู้จักในชื่อ ซาไก ซึ่งเป็นชนพื้นเมืองดั้งเดิมที่อาศัยอยู่ในผืนป่าภาคใต้มาหลายร้อยปี แต่ปัจจุบันกลับถูกผลักให้กลายเป็นผู้บุกรุกบนแผ่นดินเกิดของตนเอง ว่าสืบเนื่องจากการลงพื้นที่ของคณะกรรมาธิการ(กมธ.)การพัฒนาการเมือง การมีส่วนร่วมของประชาชน สิทธิมนุษยชน สิทธิ เสรีภาพ และการคุ้มครองผู้บริโภค วุฒิสภา เมื่อวันที่ 6 มีนาคม 2569 ณ บ้านวังนาใน ตำบลน้ำผุด อำเภอละงู จังหวัดสตูล พบว่าชาวมานิต้องอาศัยอยู่ในเพิงและกระท่อมที่ไม่มั่นคง เสี่ยงต่อภัยพิบัติ ขาดแคลนปัจจัยพื้นฐาน และไม่สามารถเข้าถึงสวัสดิการของรัฐได้อย่างแท้จริง สาเหตุสำคัญมาจากข้อจำกัดหลายประการ เช่น การอ่านและเขียนหนังสือไม่ได้ ไม่มีเงินสำหรับการเดินทาง รวมถึงความหวาดระแวงต่อคนแปลกหน้า ขณะที่ระบบสวัสดิการของรัฐที่มีอยู่ยังไม่สอดคล้องกับวิถีชีวิตของชาวมานิ และขั้นตอนการขอรับความช่วยเหลือมีความซับซ้อนจนไม่สามารถเข้าถึงได้ในทางปฏิบัติ
นายพรชัย จึงเสนอแนวทางแก้ไขต่อหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง 5 ด้าน ได้แก่ ด้านที่ดิน ขอให้กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมเร่งออกอนุบัญญัติ เพื่อรับรองสิทธิการอยู่อาศัยและที่ดินทำกินของชาวมานิ ด้านพี่เลี้ยงชุมชน ขอให้กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์รับรองสถานะพี่เลี้ยงชุมชนมานิ และจัดสรรค่าตอบแทนเดือนละ 10,000 บาท เพื่อช่วยดูแลและอำนวยความสะดวกด้านต่าง ๆ ด้านการศึกษา ขอให้กระทรวงศึกษาธิการและองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นสนับสนุนงบประมาณสำหรับชุดนักเรียน อุปกรณ์การเรียน และรถรับ-ส่งสำหรับเด็กชาวมานิ เดือนละ 10,000 บาท ด้านแผนพัฒนา ขอให้รัฐบาลบรรจุกลุ่มชาติพันธุ์มานิไว้ในแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติอย่างเป็นทางการ พร้อมลดขั้นตอนการอนุมัติโครงการให้มีความสะดวกและรวดเร็ว ด้านภาษาและวัฒนธรรม ขอให้กระทรวงวัฒนธรรมเร่งจัดทำพจนานุกรมภาษามานิ เพื่ออนุรักษ์ภาษาและวัฒนธรรมที่กำลังเสี่ยงต่อการสูญหาย พร้อมย้ำว่า การพัฒนาที่ยั่งยืนต้องไม่ทิ้งใครไว้ข้างหลัง และถึงเวลาแล้วที่รัฐต้องคืนศักดิ์ศรี คืนผืนป่า คืนสิทธิ และคืนความยุติธรรมให้กับชาวมานิอย่างเป็นรูปธรรม
อรพรรณ ขันทองคำ ข่าว/เรียบเรียง
