นายนรเศรษฐ์ ปรัชญากร ประธานคณะกรรมาธิการ(กมธ.)การพัฒนาการเมือง การมีส่วนร่วมของประชาชน สิทธิมนุษยชน สิทธิ เสรีภาพ และการคุ้มครองผู้บริโภค วุฒิสภา กล่าวถึงสารพัดปัญหาที่พบในการจัดการเลือกตั้ง 69 ของสำนักงานคณะกรรมการการเลือกตั้ง(กกต.)ว่า ตนจะนำปัญหาต่างๆ เข้าสู่การพิจารณาของ กมธ. สำหรับกรณี บัตรเลือกตั้งใหม่ หน่วยเลือกตั้งที่ 9 เขตเลือกตั้งที่ 15 แขวงคันนายาว เขตคันนายาว กรุงเทพฯ ที่พบว่าบัตรเลือกตั้งที่นำมาใช้ในการเลือกตั้งใหม่ไม่มีเลขบัตรปรากฏที่ต้นขั้วนั้น คาดว่าน่าจะเป็นบัตรล็อตใหม่ อาจเพราะ กกต.น่าจะพบความผิดปกติและอาจรู้สึกว่าการใช้บัตรแบบเดิมที่ต้นขั้วสามารถรันเลข และตรวจสอบย้อนกลับได้ว่าใครเลือกใคร อาจทำให้การเลือกตั้งไม่ได้เป็นความลับ จึงต้องมีการเปลี่ยนแปลงบัตรอย่างไรก็ตาม ตนต้องการตรวจสอบด้วยตนเองว่าในการเลือกตั้งใหม่ บัตรที่นำมาใช้เป็นบัตรเดิมหรือเป็นบัตรใหม่ที่ไม่ได้มีการรันเลขที่ต้นขั้ว ย้ำว่าประเด็นนี้ กมธ.จะนำมาศึกษาแน่นอนและจะรวบรวมข้อมูลต่างๆ สรุปเป็นรายงาน เพื่อสร้างความชัดเจนแก่ประชาชนเมื่อข้อมูลมากเพียงพอ
นายนรเศรษฐ์ กล่าวต่อว่า การออกแบบบัตรเลือกตั้งต้องยึดหลักการรัฐธรรมนูญที่ต้องเป็นการเลือกตั้งทางตรงและลับ แต่ครั้งที่ผ่านมา กกต.ไม่ได้มีวิธีการทางเทคนิคที่ทำให้การเลือกตั้งเป็นทางลับ เพียงแต่ให้เหตุผลว่าการเลือกตั้งนั้นเป็นความลับ ในทางปฏิบัติจึงต้องอาศัยความเชื่อใจ กกต. แม้จะขัดหลักการกับรัฐธรรมนูญ ทั้งนี้ คาดหวังว่าทาง กกต.จะออกมาชี้แจงความชัดเจน ส่วนการเลือกตั้ง 69 หลังพบปัญหาจะนำไปสู่การลงคะแนนใหม่หรือไม่ มองว่าต้องผ่านการพิจารณาหลายขั้นตอน เบื้องต้นต้องตรวจสอบกรณีการรันเลขบนต้นขั้วและการมี QR Codeและบาร์โค้ดบนบัตรเลือกตั้ง ที่สามารถตรวจสอบย้อนกลับได้นั้น เป็นคำถามใหญ่ที่ กกต.ต้องออกมาชี้แจง เพราะสุ่มเสี่ยงที่จะขัดรัฐธรรมนูญชัดเจน แต่จะไปถึงขั้นต้องเลือกตั้งใหม่หรือไม่ ต้องพิจารณาตามหลักการ แต่ที่ชัดเจนแล้วคือการเลือกตั้งไม่เป็นทางลับ การจะไปสู่การเลือกตั้งใหม่หรือไม่ มองว่าถ้าสุดท้ายการเลือกตั้งที่ผ่านมา หากผลเจตนารมณ์ของประชาชนในการเลือกตั้งไม่ได้เปลี่ยนแปลงไปจะมีน้ำหนักเพียงพอที่จะนำไปสู่การเลือกตั้งใหม่หรือไม่ เช่น การตั้งข้อสังเกตว่าคะแนนปาร์ตี้ลิสต์หรือคะแนนเขย่งต่างๆ เกิดขึ้นจากความผิดพลาด หรือด้วยประการใดๆ แล้วส่งผลให้เจตนารมณ์ในการลงคะแนนของประชาชนเปลี่ยนแปลงไป กรณีนี้มีโอกาสเป็นไปได้ที่จะทำให้เกิดการเลือกตั้งใหม่ แต่เรื่องการเป็นความลับของบัตร อาจต้องตีความในหลักการจากนักวิชาการและหลายภาคส่วน ซึ่งประเด็นต่างๆ กมธ.จะนำมาพิจารณา และเชิญหน่วยงานที่เกี่ยวข้องเข้าชี้แจงต่อไป
อรพรรณ ขันทองคำ ข่าว/เรียบเรียง