โดย
นายณัฐชา บุญไชยอินสวัสดิ์ สส.แบบบัญชีรายชื่อ พรรคประชาชน พร้อมผู้แทนจากหน่วยงานและองค์กรภาคประชาชนที่เกี่ยวข้อง แถลงความคืบหน้าการตรวจพิสูจน์ดีเอ็นเอ (DNA) ปลากระป๋องที่มีข้อสงสัยว่าอาจใช้ปลาหมอคางดำเป็นวัตถุดิบ โดยระบุว่านำตัวอย่างปลากระป๋องที่ได้รับจากประชาชนประสานความร่วมมือกับมูลนิธิชีววิถี (BIOTHAI) เพื่อนำส่งตรวจที่ศูนย์ความเป็นเลิศนานาชาติวิทยาศาสตร์และนวัตกรรมอาหารทะเล มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ และเผยผลการตรวจตัวอย่างปลากระป๋องจำนวน 2 ตัวอย่าง พบว่าตัวอย่างจากโรงงานในจังหวัดสมุทรสงครามเป็นปลานิล ขณะที่ตัวอย่างจากโรงงานในจังหวัดสมุทรสาคร ซึ่งก่อนหน้านี้กรมประมงและสำนักงานคณะกรรมการคุ้มครองผู้บริโภค (สคบ.) เคยระบุว่าเป็นปลานิลนั้น ผลตรวจจากห้องปฏิบัติการซึ่งมีการตรวจชิ้นปลา 3 ชิ้น ด้วยวิธีการตรวจ 3 รูปแบบ และยืนยันผลรวม 8 ครั้ง พบว่ามีความสอดคล้องกับข้อมูลในฐานข้อมูล DNA Bank ของกรมประมงที่ใช้เป็นข้อมูลอ้างอิงของปลาหมอคางดำ
นายณัฐชา ระบุว่าจะส่งผลการตรวจดังกล่าวไปยังรัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ เพื่อขอให้ตรวจสอบข้อเท็จจริงและแนวทางดำเนินการของหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ภายหลังจากก่อนหน้านี้มีการชี้แจงต่อสาธารณะว่าปลากระป๋องตัวอย่างดังกล่าวเป็นปลานิล พร้อมยืนยันว่าจะติดตามประเด็นนี้ทั้งในสภาผู้แทนราษฎรและชั้นกรรมาธิการต่อไป นอกจากนี้ นายณัฐชา ยังกล่าวถึงสถานการณ์การแพร่ระบาดของปลาหมอคางดำว่า ปัจจุบันมีแนวโน้มรุนแรงกว่าปีก่อน และส่งผลกระทบต่อสัตว์น้ำท้องถิ่น รวมถึงเกษตรกรผู้เพาะเลี้ยงสัตว์น้ำ พร้อมตั้งข้อสังเกตว่าแม้กรมประมงจะมีการใช้งบประมาณเพื่อแก้ไขปัญหาในปีงบประมาณ 2569 แต่ในร่างงบประมาณปี 2570 ยังไม่พบการจัดสรรงบประมาณในประเด็นดังกล่าว
ด้าน น.ส.ปรกชล อู๋ทรัพย์ ผู้ประสานงานเครือข่ายเตือนภัยสารเคมีกำจัดศัตรูพืช (Thai-PAN) เปิดเผยว่าผลตรวจด้วยเทคนิค DNA Mini-barcoding พบว่า ปลากระป๋องยี่ห้อปิ่นทองจากจังหวัดสมุทรสงครามเป็นปลานิล โดยมีค่าความเชื่อมั่นอยู่ที่ร้อยละ 99.03 - 99.35 ขณะที่ปลากระป๋องยี่ห้อดอกตันหยงของบริษัทศรีรุ้งงาม มีผลตรวจตรงกับปลาหมอคางดำ
นายวิฑูรย์ เลี่ยนจำรูญ เลขาธิการมูลนิธิชีววิถี กล่าวว่า การตรวจสอบครั้งนี้มีเป้าหมายเพื่อสร้างความเชื่อมั่นแก่ผู้บริโภคเกี่ยวกับแหล่งที่มาของวัตถุดิบ และติดตามการนำปลาหมอคางดำซึ่งเป็นชนิดพันธุ์ต่างถิ่นรุกรานมาใช้ประโยชน์ พร้อมเสนอให้กรมประมงและสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา (อย.) พิจารณาทบทวนกระบวนการตรวจสอบ เปิดเผยข้อมูลทางวิทยาศาสตร์อย่างโปร่งใส รวมถึงตรวจสอบปลากระป๋องที่ถูกอายัดไว้เพิ่มเติม และขยายผลไปยังผลิตภัณฑ์อาหารประเภทอื่น
ขณะที่ น.ส.บุญยืน ศิริธรรม ประธานสภาองค์กรของผู้บริโภค กล่าวว่า ประเด็นสำคัญไม่ใช่เรื่องการบริโภคปลาหมอคางดำ แต่เป็นเรื่องความถูกต้องของการแสดงฉลากสินค้า ซึ่งควรระบุชนิดของปลาให้ตรงกับวัตถุดิบที่ใช้จริง พร้อมเสนอให้มีการยกระดับมาตรฐานด้านความปลอดภัยอาหาร การตรวจสอบย้อนกลับ และการคุ้มครองผู้บริโภคให้มีประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้น
อย่างไรก็ตาม เมื่อถูกถามถึงความเป็นไปได้ในการตรวจสอบโดยห้องปฏิบัติการเพิ่มเติม เนื่องจากผลการตรวจครั้งนี้แตกต่างจากผลตรวจที่เคยมีการเผยแพร่ก่อนหน้านี้ นายณัฐชา กล่าวว่า เห็นว่าสามารถนำปลากระป๋องที่อยู่ระหว่างการอายัดมาตรวจสอบซ้ำด้วยวิธีทางวิทยาศาสตร์ เพื่อเปรียบเทียบกับฐานข้อมูล DNA ของกรมประมง และสร้างความชัดเจนต่อสาธารณะได้ต่อไป
อัญชิสา ก่อกิจฤกษ์ชัย ข่าว/เรียบเรียง
